Skoczów monitoruje lokalne rzeki. Sencito ma pomóc w walce z zagrożeniem powodziowym

Gmina Skoczów wdrożyła system Sencito, który pozwala automatycznie monitorować poziom wody w lokalnych ciekach i warunki pogodowe. Rozwiązanie, wprowadzone na polski rynek przez Projekt MdI we współpracy z czeskim partnerem, ma usprawnić działania przeciwpowodziowe i komunikację z mieszkańcami.

Skoczów uzupełnił w ten sposób prowadzone w ostatnich latach działania związane z zabezpieczeniem przeciwpowodziowym. Wiele elementów infrastruktury na terenie gminy zostało w ciągu ostatnich dwóch lat naprawionych. Teraz samorząd otrzymał narzędzie, które pozwala na bieżąco obserwować sytuację hydrologiczną.

Sencito wykorzystuje technologię LoRa oraz urządzenia IoT. W Skoczowie system obejmuje obecnie 11 czujników – osiem urządzeń monitorujących poziom wody oraz trzy stacje meteorologiczne. Czujniki rozmieszczono na Bładnicy, Pogórzance i Bajerce. Stacje meteorologiczne zbierają natomiast dane dotyczące temperatury oraz opadów deszczu i śniegu.

– Wdrożyliśmy w naszej gminie system, który pozwala na bieżąco monitorować poziom wody w Bładnicy, Pogórzance i Bajerce. Dzięki temu możemy szybciej reagować na zmieniającą się sytuację i jeszcze lepiej przygotować się na ewentualne zagrożenia powodziowe. To kolejny krok w kierunku zwiększenia bezpieczeństwa naszych mieszkańców – mówi Piotr Hanzel, zastępca burmistrza Skoczowa.

Dane z rzek dostępne na bieżąco

System obejmuje kilka punktów pomiarowych na terenie gminy. Na Bładnicy czujniki znajdują się przy moście na ul. Mickiewicza, kładce w Parku Górny Bór, moście Międzyświeć–Rozdroże oraz moście kolejowym w Bładnicach.

Na Pogórzance urządzenia zamontowano przy moście na ul. Zamek w rejonie kapliczki, przy moście w pobliżu tunelu pod drogą S52 oraz przy przepuście na ul. Zamek w rejonie DPS-Bucze. Kolejny punkt pomiarowy działa na Bajerce przy moście w ciągu ul. Bielskiej, czyli drogi wojewódzkiej nr 944. Część urządzeń jest jeszcze w fazie instalacji i konfiguracji.

– Na chwilę obecną mamy umiejscowionych 11 takich czujników na terenie gminy Skoczów. Osiem z nich działa na rzekach: Bładnicy, Cieku Bajerka i Pogórzance, a trzy to stacje meteorologiczne, które badają temperaturę oraz opady deszczu i śniegu – wyjaśnia Piotr Hanzel.

Jak dodaje, samorząd miał okazję sprawdzić dokładność działania systemu po jednym z lokalnych epizodów pogodowych.

– Osobiście sprawdzałem jak dział system po jednej z mniejszych burz. Pomiary są wykonywane w sposób prawidłowy z dokładnością co do centymetra – mówi zastępca burmistrza.

Nie tylko dla służb. Mieszkańcy mają dostęp do danych

Jednym z elementów wdrożenia jest aplikacja Sencito, z której mogą korzystać mieszkańcy. Pozwala ona obserwować dane z poszczególnych czujników, a także informacje ze stacji meteorologicznych.

W aplikacji można również ustawić własny poziom alarmowy dla wybranego punktu. Jeśli poziom wody przekroczy wskazaną przez użytkownika wartość, mieszkaniec może otrzymać powiadomienie.

– Z poziomu aplikacji np. na rzece Pogórzance, mieszkaniec ma możliwość ustawić wybraną wartość poziomu wody, po przekroczeniu której otrzyma powiadomienie. Sprawdziliśmy to i rzeczywiście działa. Takie informacje mogą przychodzić zarówno poprzez push, jak i na e-mail – wskazuje Piotr  Hanzel.

Samorząd może również wysyłać komunikaty do użytkowników aplikacji. Oznacza to, że system może służyć nie tylko do prezentowania danych, ale także do bezpośredniego informowania mieszkańców o zagrożeniach.

Z aplikacji korzysta już ponad 150 osób w gminie Skoczów.

– To, co naszym mieszkańcom się podoba, to możliwość samodzielnego ustawienia poziomu, przy którym chcą otrzymać informację. My z poziomu administratora możemy z kolei ustawić komunikaty dotyczące stanów ostrzegawczych czy alarmowych i wysłać je do użytkowników aplikacji – mówi zastępca burmistrza Skoczowa.

Czujniki można zamontować bez ingerencji w brzegi rzek

Dla samorządu istotna była również forma instalacji urządzeń. Czujniki są zasilane bateryjnie, dzięki czemu nie wymagają doprowadzenia zewnętrznego zasilania. W Skoczowie zamontowano je na istniejących obiektach mostowych należących do gminy.

– Wielkim plusem jest to, że takie czujniki są zasilane poprzez baterie. Byliśmy w stanie zamontować je na naszych obiektach mostowych, którymi zarządzamy, bez ingerowania w brzegi czy tereny, które nie są naszą własnością – tłumaczy Piotr Hanzel.

W przypadku tradycyjnych, stacjonarnych urządzeń konieczne może być przygotowanie dodatkowej dokumentacji i uzyskanie odpowiednich pozwoleń. W przypadku Sencito instalacja była prostsza, ponieważ urządzenia można było umieścić na istniejącej infrastrukturze.

System składa się również z dwóch głównych stacji komunikacyjnych, które zbierają dane z rozmieszczonych w terenie czujników.

Sencito jako model dla innych samorządów 

Sencito zostało wprowadzone na polski rynek przez Projekt MdI we współpracy z czeskim partnerem. To właśnie funkcjonujące wcześniej w Czechach rozwiązanie zainteresowało skoczowski samorząd.

– Dotarliśmy do firmy, która taki system wprowadzała w Czechach. Spotkaliśmy się tutaj, na miejscu, porozmawialiśmy i zaczęliśmy wdrażać ten system. Dogadaliśmy się i dzisiaj mamy go już u siebie – mówi Piotr Hanzel.

Samorząd na razie traktuje wdrożenie jako rozwiązanie, które ma przede wszystkim zwiększyć możliwości monitorowania sytuacji i wesprzeć działania kryzysowe. Władze Skoczowa nie chcą natomiast przesądzać, czy gmina jest pierwszym takim miejscem w Polsce.

– Nie wiem, jak wyglądało to wcześniej w Polsce. Na pewno ten system był już w Czechach. Być może rzeczywiście na Śląsku byliśmy pierwsi – zaznacza zastępca burmistrza.

Po uruchomieniu systemu zainteresowanie rozwiązaniem miały wykazywać także inne samorządy z regionu. Według Hanzla rozmowy w tej sprawie prowadzone były m.in. w Cieszynie.

Dla Skoczowa najważniejsze pozostaje jednak praktyczne wykorzystanie systemu. Automatyczny pomiar poziomu wody, dane pogodowe oraz możliwość szybkiego przekazywania komunikatów mają stworzyć dodatkowe narzędzie wykorzystywane podczas sytuacji kryzysowych.

– Na razie testujemy, ale wyglada to obiecująco. To może być naprawdę dobre narzędzie, które pomoże nam w prowadzeniu akcji kryzysowych i zwiększy tym samym bezpieczeństwo naszych mieszkańców – podsumowuje Piotr Hanzel.

Z perspektywy Projektu MdI wdrożenie w Skoczowie pokazuje natomiast, jak technologia IoT może zostać wykorzystana przez samorząd bez konieczności budowania kosztownej infrastruktury pomiarowej od podstaw. Bateryjne czujniki, komunikacja LoRa, centralna platforma oraz aplikacja dla mieszkańców tworzą jeden system, który można rozwijać wraz z kolejnymi potrzebami gminy.

W Skoczowie Sencito zostało uruchomione przede wszystkim z myślą o bezpieczeństwie powodziowym. Sama technologia pozwala jednak na znacznie szersze wykorzystanie danych – od monitorowania warunków środowiskowych i infrastruktury po automatyczne alarmowanie i komunikację z mieszkańcami.